(Van links naar rechts en
van boven naar onder)
Medebloggers,
Soms, als ik door de 'rustige' straten van Brugge fiets, en de in de nauwe straten rakelings langs mij scherende auto's en autobussen negeer, net doe of ik hun hoorndol makende gedruis niet hoor, mij ondertussen staande probeer te houden op mijn smalle bandjes, dan denk ik wel eens met vertedering aan de uitvinder van het wiel. Vooral ook als mijn ingewanden door het gedokker op diezelfde Brugse kasseien door elkaar gehusseld worden en ik dus, ter bestemming aangekomen, meteen naar het wc (watercloset) moet. Dan, op dat wc gezeten, mijmer ik dus over de uitvinding en de uitvinder van het wiel.
Maar ach, die uitvinder van het wiel, Medebloggers, die bestaat niet. Dat is een onbekende uitvinder, als het ware. Vandaar dat u dus tevergeefs op zoek zult gaan naar het standbeeld van De Uitvinder van het Wiel. En dat is dus niet dat Sumerische jongetje van 3.000 jaar geleden, dat de keuken kwam inrennen en tegen zijn moeder gilde: "Mama, mama, ik heb het wiel uitgevonden!". Waarop zij dan weer: "Ja, ja, ga jij nou maar eerst bessen plukken in het bos en vertel me dan maar eens alles over die laatste uitvinding van je." Wist zij veel dat haar zoon later een topingenieur zoude worden in het gevreesde Sumerische landleger.
En bovendien, volgens mij waren ze met een stuk of zes. Ik verklaar mij nader. We bestuderen het plaatje hierboven en lezen de pics achtereenvolgens van links naar rechts en van boven naar onder. Net zoals u zoude lezen dus, als het ware.
(1) Onze voorouders
hebben ontdekt dat als je een boomstam onder een zware last legt, dat je dan die zware last over die boomstam kunt rollen en alzo enkele meters verder kunt krijgen. Een bewerkelijk procedé als u mij vraagt, want om de vijf voet kun je het hele manoeuvre herhalen. Dat wordt afzien. Maar het gaat wel vooruit. Traag maar zeker.
(2) Een andere voorouder
heeft ontdekt dat je ook een slede kunt gebruiken. Je pleurt een slede onder de last die je mot vertillen en je sleept kwestige last als het ware verder. Het geheim zit 'm waarschijnlijk in het feit dat het raakvlak onderaan (die twee sledemessen) heel erg smal is in vergelijking met het grondvlak van de last en dus minder wrijving veroorzaakt. Nee, ik verzin het waar u bijzit, maar helemaal van de gekke lijkt mijn veronderstelling toch niet.
U moet weten dat ik op een examen in de Technische School van de Luchtmacht ooit eens het maximum van de punten haalde voor het vak fysica. Dat had deels te maken met het feit dat het vak mij mateloos interesseerde, maar deels ook met het feit dat ik vet smoor was op de bloedmooie lesgeefster,
Ik geef toe dat de grootte van de foto niet in evenredigheid is met deze kanttekening die trouwens naast de kwestie is en tevens ook geheel misplaatst gelet op de ernst van dit artikel.
(3) Nóg een andere voorouder (pic rechtsboven)
had het geniale idee beide procedés te versmelten om aldus gebruik te maken van de voordelen van beide systemen.
En nu wordt het warrig, want ...
(4) Diverse waarnemers
zagen hoe die slede met zijn scherpe 'messen' gaandeweg, na verloop van tijd, als je lang genoeg wachtte en maar aan de slag bleef gaan met dezelfde boomstam, inkepingen veroorzaakte in die boomstam. Hé, dachten ze, hier komt de natuur ons zowaar een handje helpen: nu kan die slede niet meer van onze boomstam glijden, want ze zit geklemd tussen die inkepingen. Ha!
Volgens een ander whizzkid ging dat hele procedé van dat spontaan inkerven dan weer niet snel genoeg en die ging meteen maar aan de slag met een breekmesje of een vijltje (je weet het niet) om die inkepingen zelf te maken. Goed zo!
(5) Één man, vermoedelijk één man,
had vervolgens het geniale idee om twee stokjes aan de onderkant van die slede te bevestigen, eentje voor die boomstam en eentje achter die boomstam. Nu zat onze boom pas goed klemvast en konden we voor het eerst echt spreken van 'een end weg karren'.
(6) Tenslotte
verving een geniale snuiter die twee stokjes door een ringetje. Ik denk dat we hier kunnen gewagen van de voorloper van onze hedendaagse atoomgeleerden. Kijk, het wiel was er eigenlijk al, maar zonder dat ringtje (asje) geen nuttige toepassing van dat wiel.
En zo werd het wiel uitgevonden. Het vuur was er al. Enkele jaren later werd dan de computer uitgevonden; kwestig instrument stelde mij in staat deze onzin bij u te doen toekomen.
© Drs. Johan Arendt Happolati
uitvinder van het warm water en de okerkleurige slobkousen
Dit artikel verscheen vroeger reeds in de lessenreeks 'De Geschiedenis van de Planeet Aarde - technologie - De Uitvinding van het Wiel - 1998'
| 
Nú lezen! Allen daarheen!
(Nieuw, dus...)
